Wiadomości
Duńska Narodowa Izba Kontroli (Rigsrevisionen) opublikowała raport dotyczący kosztów zakupu i eksploatacji zamówionych samolotów F-35. Wynika z niego, że koszty jakich ministerstwo obrony spodziewało się w 2017 są niedoszacowane o ponad 14 mld DKK (ok. 8 mld PLN) wg cen z 2017.

Początkowo Kopenhaga zakładała, że zakup 27 F-35A i ich eksploatacja przez 30 lat będą kosztować podatników 57,1 mld DKK (ok. 32,6 mld PLN). Kwota ta była podtrzymywana aż do stycznia br. Jednak podczas prac Rigsrevisionen nad raportem, co trwało od października 2025, zauważono, że obecnie koszt zakupu i eksploatacji floty 27 F-35A wyniesie 71,2 mld DKK (40,5 mld PLN). Resort obrony zwiększył szacunki dopiero w lutym 2026.
Rigsrevisionen w swoim raporcie krytykuje ministerstwo obrony za brak aktualizacji kosztów programu F-35 i informowania o tym fakcie, pomimo możliwości zbierania informacji o kosztach F-35 przez niemal dekadę. Tym bardziej, że Forsvaret (siły zbrojne Danii) odebrały już 23 z 27 zamówionych w 2016 maszyn i mogły wykorzystać zarówno sojusznicze, jak i własne dane na temat kosztów. Co więcej, resort obrony nie zabezpieczył rezerwy na niespodziewane wydatki. W związku z tym organ kontrolny zaleca dokładne monitorowanie kosztów zakupu dodatkowych 16 F-35, jakie mają trafić do Forsvaret w ramach nowego zamówienia.
Aktualnie Duńczycy szacują, że roczny koszt eksploatacji floty F-35 wyniesie ich ok. 500 mln DKK (mln PLN), co ma wynikać z bardziej intensywnego używania samolotów, wzrostu płac, wzrostu kosztów obsługi i wsparcia samolotów, jak też konieczności angażowania zewnętrznych dostawców usług (np. szkolenia). Do wzrostu kosztu przyczynił się też zakup dwóch zastępczych F-35 za ok. 1 mld DKK, które prawdopodobnie mają stanowić rezerwę sprzętową, a których kosztu nie ujęto w pierwotnych szacunkach.
Według Rigsrevisionen 14 mld DKK wzrostu kosztów nie uwzględnia jednak wielu elementów, które rzutują na realne koszty. Dotyczy to choćby pensji pilotów, koszt prac rozwojowych i produkcji, koszt modernizacji bazy lotniczej Skrydstrup a także rezerwy finansowej. Izba podaje więc łączny wzrost kosztów o nawet 19,5 mld DKK (ok. 11 mld PLN).
Warto dodać, że pierwsze F-35 przyleciały do Danii w 2023. Od wiosny 2025 samoloty te zaczęły przejmować zadania od F-16. Kopenhaga zakłada, że na przełomie 2026 i 2027 odbierze ostatnie F-35 z pierwszego kontraktu, a w 2027 przejmą one wszystkie zadania od F-16, wliczając w to przechwytywanie obcych statków powietrznych, uczestnictwo w ćwiczeniach NATO i udział w operacjach koalicyjnych.








