Altair


Autoryzacja


Resetuj hasło
Archiwum Nowy numer Redakcja

RAPORT-wto

Miesięcznik informacyjno-analityczny, poświęcony szeroko pojętej obronności, kierowany przede wszystkim do profesjonalistów.

Archiwum Nowy numer Redakcja

Skrzydlata Polska

Najstarsze czasopismo lotnicze w Polsce. W każdym numerze temat przewodni, relacje z imprez, korespondencje zagraniczne, opisy konstrukcji. Ponad 100 kolorowych zdjęć na 68 stronach. Konkursy z atrakcyjnymi nagrodami.

Archiwum Nowy numer Redakcja

Aeroplan

Czasopismo dla hobbystów i modelarzy, zawierające artykuły o historii lotnictwa, bogato ilustrowane zdjęciami i rysunkami, artykuły monograficzne, opisy malowań i oznakowań, oceny modeli, recenzje książek, konkursy.

Archiwum Nowy numer Redakcja

Broń i Amunicja

Na 68 stronach magazynu pełna informacja na temat broni strzeleckiej dla amatorów i zawodowców. Trendy i testy współczesnej broni strzeleckiej.

Archiwum Nowy numer Redakcja

BiA-Komandosi

Magazyn o objętości 68 stron poświęcony siłom i służbom specjalnym, zagadnieniom związanym z szeroko pojętym bezpieczeństwem, jak też współczesnym konfliktom zbrojnym.

Archiwum Nowy numer Redakcja

Numer Specjalny

Numery specjalne publikowane podczas konferencji, targów i innych imprez związanych z lotnictwem i obronnością.

Autor: Zbigniew Gwóźdź, Bogusław Trzaskała, Remigiusz Wilk

W broni strzeleckiej, tak samo jak w każdej innej dziedzinie techniki, nie brak jest konstrukcji (zakończonych lub zatrzymanych na pewnym etapie rozwoju), uznawanych za wyznaczające nowe kierunki rozwoju, które z różnych powodów - często irracjonalnych - nie zostały przyjęte do uzbrojenia i pozostały jedynie na etapie prototypów i modeli (historia EM2 przypomina nieco losy kanadyjskiego myśliwca przechwytującego Avro CF-105 Arrow).

Karabinki automatyczne EM1 i EM2 /Zdjęcie: archiwum Zbigniewa Gwoździa

Podobnie rzecz ma się z koncepcją brytyjskiego karabinka automatycznego, który w ramach programu IPW (Infantry Personal Weapon) był rozwijany w zakładach RSAF (Royal Small Arms Factory) w Enfield Lock. Pod koniec lat 1940., polscy przedwojenni inżynierowie, których los rzucił do Wielkiej Brytanii, zaprojektowali broń, która po dziś dzień - z pewnymi modyfikacjami - mogłaby być używana w wojsku. Mało tego, można stwierdzić, że koncepcja karabinków bezkolbowych w ogóle, konstrukcji, które od trzydziestu z górą lat zawojowały świat, bierze się bezpośrednio z prac Polaków.

Co więcej, gdyby wprowadzono wówczas amunicję, którą miał strzelać IPW - 7 mm x 43, to całkowicie utraciłyby rację bytu dzisiejsze standardowe naboje NATO (karabinowy 7,62 mm x 51 i pośredni 5,56 mm x 45), bowiem jej parametry balistyczne, opracowane przez Komisję ds. Idealnego Kalibru, zostały tak dobrane, że po dziś dzień stanowią optimum. Łatwo się o tym przekonać, gdyż obecnie w USA rozwijana jest, na potrzeby jednostek specjalnych, amunicja 6,8 mm x 43 SPC, której charakterystyki - i wymiary - w dużym stopniu odpowiadają nabojowi sprzed 50 lat.

Polski ślad

Wybuch II wojny światowej spowodował, że tworzony olbrzymim wysiłkiem, od podstaw, polski przemysł zbrojeniowy został częściowo zniszczony, a jego kadry naukowo-techniczne uległy rozproszeniu. Wielu inżynierów i techników brało udział w kampanii wrześniowej, a po jej zakończeniu włączyło się czynnie w nurt walki konspiracyjnej. Część z nich trafiła po do Francji, a następnie - wraz z żołnierzami - Wielkiej Brytanii. Ośrodkiem koncentrującym współpracę Polaków z brytyjskimi placówkami technicznymi był utworzony w listopadzie 1940 Wojskowy Instytut Techniczny, który od 1941 organizował i przydzielał do pracy w brytyjskich placówkach zespoły polskich specjalistów. Jego działalność w zakresie uzbrojenia rozwijana była w czterech kierunkach: naukowo-badawczym, kontroli produkcji, doskonalenia technicznego i szkolenia. W ramach współpracy polsko-brytyjskiej polscy konstruktorzy uzbrojenia zostali oddelegowani m.in. do Armament Design Department w Fort Halstead i Armament Design Department w Cheshunt (sekcja polska kierowana przez Jerzego Podsędkowskiego zaprojektowała tam 20-mm armatę przeciwlotniczą POLSTEN, w 1942 Kazimierz Januszewski i Aleksander Czekalski brali udział w rozwijaniu brytyjskiego działa bezodrzutowego), External Ballistic Department, prowadzili też badania metalurgiczne i metaloznawcze w Cambridge i London University. Duża grupa specjalistów została odkomenderowana do brytyjskich władz kontroli, obejmując tam nadzór nad produkcją i odbiorem technicznym amunicji, broni i materiałów wybuchowych. Według ewidencji, na początku 1944 w Wielkiej Brytanii było około 5,6-tysiąca polskich inżynierów i techników.

Prototypowy 7,92-mm karabin automatyczny EM I konstrukcji Romana Korsaka /Zdjęcie: archiwum Zbigniewa Gwoździa

Z punktu widzenia tego artykułu najciekawsze są losy konstruktorów Romana Korsaka (byłego pracownika Fabryki Broni w Radomiu) i Kazmierza Januszewskiego (mającego doświadczenie z zakładów w Stalowej Woli i Radomiu) oraz innych polskich inżynierów, którzy trafili do fabryki RSAF w Enfield Lock. Powierzono im bowiem stworzenie konstrukcji, które - jak można ocenić z perspektywy czasu - nadały w latach 1970. kierunek rozwoju współczesnej broni indywidualnej piechoty.

(ciąg dalszy w numerze)


Broń i Amunicja - 03/2007
Drukuj Góra